İSTANBUL’DA ARTAN HAYAT PAHALILIĞI
İstanbul’daki hayat pahalılığı ve ev kiralarındaki artış vatandaşları zor duruma sokuyor. Tayini İstanbul’a çıkan memurlar, “sürgüne geldim adeta” ifadesini kullanıyor. Tayini yaklaşan memurlar ise, “İstanbul’a tayinim çıkmasın” diye dua ediyor. İstanbul Planlama Ajansı’nın aylık araştırması, şehirdeki hayat pahalılığının boyutlarını net bir şekilde ortaya koyuyor. Araştırmaya göre, 4 kişilik bir ailenin dengeli ve sağlıklı beslenme, barınma, sağlık, eğitim ve ulaşım gibi temel giderleri aylık 85 bin 450 TL’ye ulaşıyor.
KİRA MALİYETLERİ VE TAŞINMA HARCADIMLARI
Yeni bir ev kiralayacak olanlar, genellikle 1 kira peşin ödemek zorunda kalıyor. Ayrıca, çoğu zaman 2 kira depozito olarak ve 1 kira emlak komisyonu olarak ödeniyor. Evin boyası, badanası ve aidat gibi ekstra maliyetler de birlikte hesaba katıldığında, taşınma maliyetleri artış gösteriyor. Taşınma maliyetleri, evin büyüklüğüne ve İstanbul içindeki mesafeye göre değişiyor. Örneğin, Samsun-İstanbul arasında bir 3+1 dairenin taşınma maliyeti 100 bin TL iken, Bursa-İstanbul arasında bu maliyet 50-60 bin TL’ye çıkıyor. Kiralama sonrasında yapılacak harcamalar eklendiğinde, 35 bin liralık bir kiralama toplamda 200-250 bin lirayı bulabiliyor.
MEMUR MAAŞLARI VE KİRA SORUNU
Türkiye’deki memur maaşları ortalama 50 bin 500 TL civarındayken, iki memur maaşı alarak geçinen bir çift bile İstanbul’daki pahalılığın etkisiyle zorluk çekiyor. Eğer eşlerden sadece biri çalışıyorsa, durum daha da zorlaşıyor. İstanbul Umum Emlak Komisyoncuları Odası Başkanı Nizamettin Aşa, kiralardaki artışın dar gelirli vatandaşlar için büyük bir sorun teşkil ettiğini belirtiyor ve “Memur da olsanız, orta gelirli de olsanız kiralar yüksek. Merkeze 2 saatlik mahallelerde 2+1 giriş kat temiz daire kirası bile 20 bin lira” diyor. İstanbul’da yeni binalarda en küçük 3+1 kiralarının fiyatları 50-60 bin TL civarından başlıyor ve 100 bin TL’yi geçebiliyor.
MERKEZİ İLÇELERDE KİRALAR
Nizamettin Aşa, Bakırköy, Kadıköy, Şişli ve Beşiktaş gibi merkezi ilçelerde 35-40 yıl eski binalarda 3+1 kiralarının 35-40 bin lira, 2+1 kiralarının ise 25-30 bin TL olduğunu ifade ediyor. Yüksek kiralar, memurlar ve orta gelirli vatandaşlar için ciddi bir sorun haline geliyor.